Nhu cầu tiêu thụ tại các thị trường xuất khẩu, đặc biệt là Mỹ, tăng mạnh kéo giá dừa tươi trong nước lên cao, ngay cả giữa mùa mưa.
Giá dừa neo cao
Những năm trước, mùa mưa thường là thời điểm người trồng dừa lo đầu ra thì năm nay, diễn biến thị trường đang đi theo chiều ngược lại. Dừa tươi đạt tiêu chuẩn xuất khẩu sang thị trường Mỹ được thu mua tại vườn khoảng 8.000 - 10.000 đồng/trái, tùy chất lượng và điều kiện vận chuyển.
Ông Cao Bá Đăng Khoa, Tổng Thư ký Hiệp hội Dừa Việt Nam (VCA), đánh giá đây là mức giá chưa từng thấy đối với dừa uống nước trong mùa mưa.
Theo ông Khoa, khoảng một thập kỷ trước, thị trường dừa hoàn toàn khác. Khi mưa bão bước vào cao điểm, giá có thể giảm xuống 1.000-2.000 đồng/trái nhưng người trồng vẫn khó bán. Trái không tiêu thụ được phải để khô, chuyển sang các nhà máy chế biến với giá thấp; có thời điểm người dân phải bỏ cả sản lượng.
Sự thay đổi những năm gần đây bắt nguồn từ việc dừa Việt Nam có thêm nhiều thị trường tiêu thụ. Theo ông Khoa, sản phẩm trong nước ngày càng tham gia sâu hơn vào thương mại quốc tế và cạnh tranh với dừa của Thái Lan, Philippines cũng như các nước Nam Mỹ.
Khoảng 2 - 3 năm trở lại đây, dừa tươi dần trở thành một trong những mặt hàng quan trọng của ngành dừa. Sản phẩm từ dừa Việt Nam hiện đã được đưa tới khoảng 90 quốc gia, vùng lãnh thổ; trong đó Mỹ và Trung Quốc là hai thị trường lớn nhất.
Không chỉ dừa tươi, dừa khô và nguyên liệu phục vụ chế biến sâu cũng đang có dấu hiệu cải thiện. Ông Khoa cho biết sau khi giá giảm trong quý I và quý II, thị trường được kỳ vọng khởi sắc khi doanh nghiệp hoàn thiện quy trình sản xuất và chuẩn bị các đơn hàng mới.
Mỹ dẫn dắt sức mua
Trong bức tranh xuất khẩu dừa, Mỹ đang là thị trường có mức tăng trưởng đáng chú ý. Số liệu thống kê của Cục Hải quan (Bộ Tài chính) cho thấy 7 tháng đầu năm nay, Việt Nam xuất khẩu khoảng 361 triệu USD rau quả sang Mỹ, tăng 14,4% so với cùng kỳ.
Riêng dừa đạt 105,27 triệu USD, tăng 28%. Với kim ngạch này, dừa vượt xa xoài với 32,3 triệu USD và thanh long với 26,7 triệu USD, trở thành mặt hàng rau quả xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam sang Mỹ, chiếm khoảng 29% tổng kim ngạch rau quả.
Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, xuất khẩu dừa sang Mỹ tăng nhờ những thay đổi về điều kiện xuất khẩu cùng nhu cầu tiêu thụ tại thị trường này.
Trước đây, dừa Việt Nam từng gặp một số yêu cầu của Mỹ về cách xử lý trái trước khi xuất khẩu. Sau quá trình đàm phán, phía Mỹ điều chỉnh các yêu cầu này, giúp sản phẩm có thể được bảo quản lâu hơn và duy trì chất lượng trong quá trình vận chuyển.
Thị trường cũng đang mở rộng kênh bán hàng cho dừa Việt Nam. Hiện dừa tươi được bán tại một số hệ thống siêu thị lớn như Costco và các hệ thống phục vụ cộng đồng người Việt tại Mỹ với giá bán khoảng 1,99 USD/trái hoặc 16,9 - 17 USD/thùng 9 trái. Cùng với điều kiện tiếp cận thị trường được cải thiện, xu hướng người tiêu dùng quan tâm đến sức khỏe cũng góp phần thúc đẩy nhu cầu đối với dừa.
Với đà tăng này, ông Nguyên dự báo xuất khẩu dừa trong năm nay, chủ yếu gồm dừa tươi và sản phẩm chế biến từ trái dừa, có thể đạt 500-600 triệu USD. Nếu tính thêm các sản phẩm chế biến từ cây dừa và những sản phẩm liên quan, tổng kim ngạch có thể vượt 1 tỷ USD.
Đầu ra tăng đang kéo theo yêu cầu tổ chức lại sản xuất. VCA cho biết cả nước hiện có hơn 55.000 ha dừa đạt các chứng chỉ tiêu chuẩn quốc tế. Diện tích này dự kiến được mở rộng lên khoảng 57.000 ha theo hướng liên kết chuỗi.
Tuy nhiên, phần lớn diện tích dừa hiện vẫn do người dân trồng tự phát, chưa chuyên canh hoàn toàn. Trong khi đó, dừa tươi có nhiều giống khác nhau, nếu một vùng nguyên liệu có quá nhiều giống pha tạp sẽ gây khó khăn cho doanh nghiệp trong thu mua và bảo đảm độ đồng nhất của sản phẩm.
VCA đang phối hợp với địa phương và doanh nghiệp để định hướng sản xuất theo nhu cầu thực tế. Theo đó, doanh nghiệp đưa ra yêu cầu về sản phẩm và đơn hàng trước, sau đó người dân tổ chức canh tác theo tiêu chuẩn và nhu cầu của thị trường.
Nguồn:https://nongnghiepmoitruong.vn
